Sposób wystawiania faktur VAT regulują przepisy ustawy o podatku od produktów i usług. Ze względu na różne zdarzenia gospodarcze, istnieje kilkanaście rodzajów faktur VAT.
Oprócz podstawowej Faktury VAT najczęściej można spotkać Faktury VAT korygujące. Są to dokumenty w obrocie gospodarczym odniesione do danej faktury VAT, wystawiane w sytuacji, gdy przykładowo po wystawieniu faktury VAT udzielono rabatów czy dokonano zwrotu produktu. Taka faktura musi być oznaczona jako „ Korekta” bądź „ Faktura korygująca”. Wystawiana jest w co najmniej dwóch egzemplarzach, oznaczonych „ kopia” oraz „ oryginał”. Sprzedający jest zobowiązany posiadać potwierdzenie odbioru faktury korygującej przez nabywcę. Potwierdzenie odbioru faktury korygującej stanowi podstawę do obniżenia wartości podatku należnego w rozliczeniu za miesiąc, w którym zbywca otrzymał to potwierdzenie.
Faktury zaliczkowe w VAT
Kolejnym rodzajem faktur są faktury zaliczkowe w VAT. Podatnik ma obowiązek wystawienia takiej faktury, kiedy zdarza się, że przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi otrzyma od kupującego część, a czasem całość należności. Fakturę wystawia się część nie później niż siódmego dnia od dnia, kiedy pobrano przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi każdą kolejną część należności (zaliczkę, przedpłatę, zadatek lub ratę).
Faktura VAT – MP
Na mocy przepisów ustawy o podatku od towarów i usług „mały podatnik” ma obowiązek wystawiać fakturę VAT z oznakowaniem MP. „ Mały podatnik” zgodnie z art. 2 pkt 24 ustawy o VAT, to płatnik:
- prowadzący firmę maklerską, zarządzający funduszami powierniczymi, będący agentem, zleceniobiorcą lub inną osobą świadczącą usługi o podobnym charakterze, z wyjątkiem komisu - jeżeli wartość prowizji lub innych postaci wynagrodzenia za wykonane usługi brutto nie przekroczyła w poprzednim roku podatkowym wyrażonej w złotych kwoty odpowiadającej równowartości 30.000 euro,
- u którego wartość dochodu brutto nie przekroczyła w poprzednim roku podatkowym wyrażonej w złotych kwoty odpowiadającej równowartości 800.000 euro
W wypadku nabycia towarów i usług udokumentowanych fakturą oznaczoną „ FAKTURA VAT - MP” , płatnik może odliczyć wartość podatku w miesiącu, w którym:
- uregulował część należności na rzecz 'małego podatnika' rozliczającego się metodą kasową,
- uregulował w całości należność na rzecz 'małego podatnika' rozliczającego się metodą kasową,
- przypada 90. dzień od dnia otrzymania towaru lub wykonania usługi w przypadkach innych niż określone powyżej
Faktura VAT- Marża
Ta specyficzna procedura rozliczania podatku VAT polega na tym, iż podstawą opodatkowania jest marża, czyli różnica pomiędzy należnością, którą uiszcza kupujący a ceną zakupu produktu przez [zbywcę|, pomniejszoną o kwotę podatku. Zbywca odprowadza jedynie podatek VAT od marży, bez prawa do odliczenia VAT z faktur zakupu. Tę specyficzną procedurę mogą stosować m.in. podatnicy świadczący usługi w zakresie turystki oraz dostawcy towarów używanych, dzieł sztuki, przedmiotów kolekcjonerskich i antyków. Produkty używane to ruchome dobra materialne nadające się do dalszego użytku w aktualnym stanie lub po ich naprawie.
Faktura VAT- RR
Faktura VAT RR to specyficzny rodzaj faktury. Dotyczy towarów rolnych kupowanych od rolnika ryczałtowego. To rolnik dokonujący dostawy towarów rolnych pochodzących z własnej działalności rolniczej lub świadczący usługi rolnicze i jednocześnie korzystający ze zwolnienia od podatku na podst. art. 43 ust. 1 pkt 3 z wyjątkiem rolnika obowiązanego na podstawie odrębnych przepisów do prowadzenia ksiąg rachunkowych.Kupując [towar od takiego rolnika, nabywający będący czynnym podatnikiem VAT, wystawia za sprzedawcę fakturę oznaczoną „ Faktura VAT RR ”, która dokumentuje nabycie tych produktów. Fakturę należy wystawić w dwóch egzemplarzach, a oryginał faktury jest przekazywany dostawcy. Ponadto musi ona zawierać dodatkowe oświadczenie rolnika: „Oświadczam, że jestem rolnikiem ryczałtowym zwolnionym od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług”.
E-faktura
To faktura wystawiona elektronicznie, która powinna zawierać większość informacji, jakie określa Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 28 listopada 2008r. w sprawie zwrotu podatku niektórym płatnikom, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania. Jednak wedle § 19 ust. 3 rozporządzenia w kwestii faktur dokumenty generowane w formie elektronicznej nie muszą zawierać oznaczenia 'oryginał' i 'kopia', dlatego mogą być sporządzane jako jeden dokument. Z powodu niejasnych przepisów i warunków, jakie trzeba spełnić z niej korzystając, występuje nieczęsto. Jednak patrząc na gospodarki zachodnie, gdzie znacznie zliberalizowano przepisy, e-faktury dynamicznie zdobywają dominujące miejsce w obrocie dokumentami.